Dementie is een syndroom. Dat betekent dat het een complex van verschijnselen (symptomen) is die kenmerkend zijn voor een bepaalde ziektetoestand.
Verschijnselen die zich altijd voordoen bij iemand die dement is:
- Geheugenstoornissen
Het niet kunnen onthouden van nieuwe informatie en van gebeurtenissen die zojuist hebben plaatsgevonden.
Dementerenden praten vaak veel over het verleden. Dat komt omdat zij recente gebeurtenissen het snelst vergeten. Informatie die al langer in het geheugen zit, blijft het langst aanwezig.
Later in het dementeringsproces valt ook het verre verleden weg. De patiënt is dan ook zijn jeugdjaren vergeten.
- Desoriëntatie (=de weg kwijt zijn)
In tijd: Een dementerende weet meestal niet meer hoe laat het is. Of het nu ochtend, middag of avond is. En welke dag, maand of jaar het is.
In plaats: Hij weet vaak niet meer waar hij is, in welk huis of in welke stad. Hij denkt ook vaak dat hij zich in zijn ouderlijk huis van vroeger bevindt.
In persoon: Uiteindelijk herkennen dementerenden hun kleinkinderen, kinderen of partner niet meer.
- Verlies van het denkvermogen
Kleine rekensommetjes kan een dementerende niet maken. Het beoordelingsvermogen wordt minder en het dagelijks functioneren wordt ernstig bemoeilijkt.
Verschijnselen die zich soms voordoen bij dementerenden:
- Achterdocht: als een dementerende merkt dat hij dingen
vergeet, of minder goed kan, zoekt hij soms de oorzaak bij andere mensen.
Dit leidt tot achterdocht en beschuldigingen.
- Karakterverandering, stemmingsstoornissen: plotseling
heel boos worden en het dan ineens weer vergeten zijn. Of ongecontroleerd
lachen of huilen.
- Problemen met de taal: bijvoorbeeld woorden vergeten.
- Stoornissen in handelen: bijvoorbeeld de volgorde
waarin iets moet gebeuren vergeten.
- Niet meer weten waarvoor iets dient of gebruikt wordt.
- Fantaseren van verhalen om gaten in het geheugen
op te vullen.
- In herhaling vallen: niet alleen in woorden, maar
ook in bewegingen of handelingen.
- Weg vallen van fatsoensnormen: in de rede vallen,
boeren en winden laten.
- Verstoring van dag- en nachtritme
- Waandenkbeelden en hallucinaties: dingen anders zien dan ze zijn.
Dementie is een complex, ingewikkeld ziektebeeld. Per persoon kunnen verschijnselen erg verschillen en bovendien kan een dementerende het ene moment veel helderder zijn dan het andere.